Draagmuur herkennen op archieftekening

Hoe herken je zelf een draagmuur?

Vakman sloopt een dragende muur
Slopen draagmuur door een vakman

Het verwijderen van een draagmuur is misschien wel de meest populaire constructieve verbouwing. Dankzij het openbreken van een draagmuur kun je een grote open ruimte creëren. Voorbeelden van het verwijderen van draagmuur zijn als je:


  • Een keukenmuur wilt openbreken
  • Een en suite kamer gaat maken
  • Een gevel van een uitbouw wilt doorbreken
  • Een raam in een zijgevel maakt
  • Een schuifpui of schuifdeur wilt maken
  • Twee woningen wilt samenvoegen


Wat is de functie van een draagmuur?

Een draagmuur speelt een belangrijke rol in de draagconstructie van een woning. De draagmuur zorgt er voor dat de gewichten van de woning goed worden verdeeld. Hierdoor blijft je huis jarenlang staan, ook als het stormt of sneeuwt. Doordat een draagmuur zo'n belangrijke functie heeft kun je een draagmuur niet zomaar weghalen.


Maar goed. Hoe weet je of de muur die je wilt weghalen dragend is of niet? Daarover meer op deze pagina.
Hoe herken je een draagmuur op tekening
Draagmuur herkennen op bouwtekening

Draagmuur herkennen, waar moet je op letten bij een draagmuur?

De beste manier om een draagmuur te herkennen is het bekijken van de originele tekeningen van de woning. Op de legenda (voorbeeld rechts) kun je namelijk zien welke wanden onderdeel zijn van de draagconstructie.


Heb je de tekeningen nog niet? Dan zijn er een aantal tips die je helpen met het vaststellen of je te maken hebt met een draagmuur.


  • Een draagmuur loopt altijd door van beneden naar boven.
  • Een draagmuur is in ieder geval dikker dan 10 centimeter
  • Houten (vloer) balken rusten altijd op een draagmuur
  • Naden van betonnen vloeren lopen richting een draagmuur
  • De fundering ligt onder een dragende muur
  • Luister naar het geluid van de muur (draagmuur geeft een massief geluid)
  • Draagmuren zitten vaak rondom trappen of toiletten

Twijfel je of jouw muur dragend is? Neem dan geen risico en stuur een mailtje met jouw bouwtekening naar info@constructieshop.nl. Wij helpen je graag.

In deze video geef ik 7 tips over hoe je zelf een draagmuur kunt herkennen.
Draagmuur herkennen: legenda bouwtekening
Draagmuur herkennen op bouwtekening

Draagmuur herkennen op tekening.

De beste manier om een draagmuur te herkennen is het bekijken van de originele tekeningen van de woning. Op de legenda (voorbeeld rechts) kun je namelijk zien welke wanden onderdeel zijn van de draagconstructie.


Hier rechts vind je een voorbeeld van een legenda van een bouwtekening. Hier zie je bijvoorbeeld welke muren van gewapend beton zijn, welke muren van natuursteen zijn of welke muren niet dragende scheidingswanden zijn. Op deze manier kun je zelf controleren of de muur die je wilt weghalen dragend is of niet.

Helaas zijn de arceringen op bouwtekeningen niet altijd hetzelfde. Kijk daarom goed op de legenda van jouw bouwtekening.

Ik heb geen bouwtekeningen van mijn woning, wat nu?

Dat is in 95 van de 100 gevallen geen probleem. Alle bouwtekeningen van woningen in Nederland zijn namelijk opgeslagen in het gemeentearchief. Ook de bouwtekeningen van huizen uit bijvoorbeeld de 19e eeuw.


Deze bouwtekeningen kun je zelf opvragen, ook als je nog geen eigenaar van de woning bent. Heb je liever dat onze constructeurs jouw bouwtekening opvragen? Dan is dat geen probleem. Meer informatie over de kosten daarvan, vind je in onze offerte.

Draagmuur met balklagen
Balken rusten op een draagmuur

Draagmuur herkennen: Hoe dik is een draagmuur?

De dikte van muren alleen geeft niet altijd uitsluitsel of een muur dragend is. Ga daarom nooit af op alleen de dikte van een muur. De dikte van een muur kan wel makkelijk een 1e indicatie geven of een muur dragend is of niet.


Hoe dik is een draagmuur?

Muren dunner dan 10 centimeter zijn nooit dragend. Muren boven de 10 centimeter zijn vaak dragend. Muren boven de 21 centimeter zijn in principe altijd dragend.

Uitzondering. Muren van drijfsteen kunnen dikker zijn dan 21 centimeter, maar zijn nooit dragend.
Is een muur tussen de 10 en 21 centimeter en loopt de muur in dezelfde richting als de balklagen? Dan is dit een indicatie dat deze muur niet-dragend is.


Oude woningen versus nieuwe woningen

Dragende muren in oude woningen zijn vaak van baksteen. Draagmuren van nieuwere woningen zijn van kalkzandsteen en beton. Waarbij kalkzandsteen vooral in de jaren 2000 vaker wordt gebruikt. Muren van kalkzandsteen zijn in de meeste gevallen dragend.

Draagmuur herkennen: draagmuur loopt door vanaf de fundering
Draagmuur herkennen: fundering ligt onder draagmuren

Draagmuur herkennen: Loopt de muur van de fundering door naar boven?

Een draagmuur loopt altijd van de fundering, via de verdiepignen door naar het dak. De draagmuur zit daardoor op elke verdieping op dezelfde plek (het is ook dezelfde muur). Dit is namelijk de makkelijkste manier om de krachten van een woning te verdelen.


Veelvoorkomende locaties van draagmuren zijn:


  • Buitengevels
  • Muren tussen 2 woningen
  • Muren tussen de woonkamer en keuken
  • Muren rondom trappen en toiletten


Draagmuren liggen bovenop de fundering van jouw woning

Hier rechts zie je een onderdeel van een bouwtekening. Links zie je de tekening van de fundering en de riolering. Hier zie je lijnen met daarin rondjes. Dit is de fundering van de woning.


Als je dan op de rechterkant van de tekening kijkt zie je een tekening van de begane grond. Daar zie je enkele donkere lijnen. Als je deze 2 tekeningen met elkaar vergelijkt zie je dat de donkere lijnen (de draagmuren) precies boven de fundering liggen.

Niet dragende muur verwijderen
Dragende muur in een woning

Draagmuur herkennen: Wat voor geluid geeft de muur?

Je ziet vaak aannemers op een muur kloppen en luisteren naar het geluid. Dit wordt vaak gedaan om te luisteren of de muur een draagmuur is of niet.


Voor mensen die niet veel ervaring hebben in de bouw lijkt het soms moeilijk te horen of een muur een draagmuur is of niet. De truc is dan om naar het verschil te luisteren tussen een muur die overduidelijk geen draagmuur is en een muur die misschien wel een draagmuur is.


Het verschil zit namelijk in de holheid van het geluid. Een niet dragende muur klinkt vaak hol, omdat er lucht tussen de wanden zit. Terwijl een draagmuur veel massiever klinkt.

Bouwtekening balklagen draagmuur herkennen
Balklagen rusten op draagmuren

Draagmuur herkennen: Rusten er (houten) balken op de muren?

Heb je een woning van voor 1980? Dan is de kans aanwezig dat jouw woning houten verdiepingsvloeren heeft. Die houten verdiepingsvloeren bestaan mede uit houten balklagen. Deze houten balklagen rusten op dragende muren.


Op de tekening hiernaast vind je daar een voorbeeld van. Je ziet dat alle dikke witte muren draagmuren zijn. Je ziet daarnaast dat de dunnere arceringen (de houten balken) rusten op deze witte muren. Dat is dus een extra bevestiging dat die muren dragend zijn.


Balklagen zien zonder tekening

Je kunt ook zonder tekening vaststellen op welke muren jouw balken rusten. In sommige gevallen moet je de balklagen zichtbaar maken door een opening te maken in het plafond. In andere gevallen is dat niet nodig.


Door de balkrichting te volgen kun je zien op welke muren de balken rusten. Dat zijn dan de dragende muren in jouw woning.

Naden van een betonnenvloer
Naden van een betonnen vloer rusten op een draagmuur

Draagmuur herkennen: In welke richting lopen de naden van de betonnen vloer?

Voor betonnen vloeren geldt hetzelfde als bij houten vloeren. De vloerdelen rusten namelijk op de draagmuren. In de illustratie rechts zie je een tekening van een betonnen (kanaalplaat)vloer. Je ziet dat de naden van draagmuur naar draagmuur lopen. Bij jouw eigen woning kun je dit vrij makkelijk controleren door naar het plafond te kijken.


Is het plafond gestuct? Dan kun je de naden natuurlijk niet meer zien. Een mogelijke oplossing is om naar de andere verdiepingen van jouw woning te gaan. Als die plafonds niet zijn gestuct kun je als nog de naden naar de draagmuren zien lopen.

Constructeur maakt een constructieberekening
Constructieberekening draagmuur laten maken

Het is een draagmuur, wat nu?

Blijkt de muur die je wilt verwijderen een draagmuur te zijn? Dan moet je een omgevingsvergunning aanvragen. Om de vergunning te krijgen moet je een constructieberekening en constructietekening laten maken door een constructeur.


Het constructieve rapport gebruikt de gemeente om te controleren of het ontwerp voldoet aan de veiligheidseisen. De gemeente heeft 8 weken de tijd om jouw vergunningsaanvraag goed te keuren.

Doordat wij meer dan 1.000 draagmuur berekeningen per jaar maken kunnen wij de garantie geven dat onze constructieberekening altijd wordt goedgekeurd door de gemeente.
Daarnaast wordt de constructieberekening gebruikt door de aannemer om een offerte te maken. Ook gebruikt de aannemer het rapport als constructieve bouwhandleiding tijdens de verbouwing.
Besluit Omgevingsrecht vergunningsplicht draagconstructie aanpassen
Relgegeving draagmuur verwijderen

Moet ik echt een vergunning aanvragen als ik een draagmuur verwijder?

Ja, je moet altijd een vergunning aanvragen als je een draagmuur (gedeeltelijk) verwijdert. Bij het verwijderen van een draagmuur verander je namelijk de draagconstructie van de woning.


Om gevaarlijke situaties (bij jou en jouw buren) te voorkomen heeft de overheid in het Besluit Omgevingsrecht daarom vastgelegd dat je vergunningsplichtig bent als je een draagmuur wilt verwijderen. Ook als je alleen een deuropening wilt maken.

Voor de vergunningsaanvraag moet je legeskosten (behandelingskosten) betalen. Deze kosten verschillen per gemeente. 

De vergunningsaanvraag kun je indienen bij het Omgevingsloket. Na voltooiing van de aanvraag heeft de gemeente 8 weken de tijd om de vergunning goed te keuren.

Draagmuur herkennen
Illustratie: 7 tips draagmuur herkennen

Het is ontzettend belangrijk om vast te stellen of de muur die je wilt weghalen dragend is of niet. Haal je een draagmuur weg en doe je dat niet op de goede manier? Dan loop je het risico op tienduizenden euro's schade. Dat risico is extra groot als je in een appartementcomplex woont. In dat geval kun je ook schade toebrengen aan jouw buren.


Het is zeker mogelijk om zelf vast te stellen of een muur dragend is of niet. De makkelijkste manier is het bekijken van jouw bouwtekeningen. Andere tips waarmee je zelf jouw draagmuur kunt herkennen vind je in de illustratie hiernaast.


Twijfel je of een muur dragend is? Laat de muur dan nooit zomaar weghalen. Vraag dan altijd aan een expert of die naar jouw wilt komen kijken.